Phim thần thoại lên ngôi
Trong vòng gần một thập kỷ trở lại đây,
làn sóng chuyển thể các tác phẩm truyện tranh lên màn ảnh rộng vẫn đang làm mưa làm gió tại Hollywood. Các hãng phim lớn nhỏ
đua nhau cho ra đời những bộ phim dựa trên comic, thậm chí còn ra đến 2, 3 phần như trường hợp của Spider-man, Fantastic Four, X-men, Batman, hay gần nhất là Iron man…
Nguyên nhân chính vẫn chỉ là tiền. Khi phần 1 ăn khách, không có lý do gì để không làm tiếp phần 2. Cho dù chất lượng giảm đi, nhưng nếu phần 2 vẫn thu được nhiều $, thì phần 3 chắc chắn vẫn sẽ được đưa vào sản xuất! Đó là qui tắc bất di bất dịch đối với những tác phẩm lớn và các sequel ăn theo tại Hollywood.
Một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn tới
sự xâm lấn ồ ạt của thể loại phim chuyển thể từ truyện tranh đó chính là sự phát triển cực nhanh, cực mạnh của
kỹ xảo điện ảnh cùng những công nghệ làm phim khác. Ngày nay, khán giả có thể chứng kiến người nhện bay nhảy vun vút trên màn ảnh, các dị nhân trong X-men đánh nhau long trời lở đất, Superman bay lên tận chín tầng mây mà không hề cảm thấy giả tạo. Điều này hầu như là bất khả thi so với khoảng hơn 20 năm trước.
Nhưng đâu phải chỉ có phim về siêu anh hùng mới có thể biến kỹ xảo tân thời thành món tiền thành bạc triệu.
Phim thần thoại, sử thi cũng thừa sức làm được điều này. Và khi có cái gì đó kiếm được bộn tiền thì không dài gì những ông trùm ở Hollywood lại làm ngơ cả.
Từ rất lâu rồi,
kho truyện tranh đồ sộ vốn có một sức ảnh hưởng lớn đến đời sống văn hoá hàng ngày tại nhiều nước trên thế giới , và những cuốn tiểu thuyết thần thoại, truyện cổ tích, hay những trường ca sử thi cũng vậy.
Tại Việt Nam, The Lord of the Rings, The Chronicles of Narnia, His Dark Materials… có thể là những
cái tên xa lạ. Nhưng ở
trời Tây, chúng đều là những
kiệt tác thần thoại trong văn học nước ngoài. Rất nhiều thế hệ đã xem chúng như sách gối đầu giường, giống như Tam Quốc Chí đối với người Hoa vậy.
Cách đây 7 năm, hãng New Line Cinema đã có một khoản đầu tư cực kỳ mạo hiểm dành cho đạo diễn Peter Jackson với bộ ba The Lord of the Rings. Việc chuyển thể tiểu thuyết thần thoại cùng tên của nhà văn J.R.R. Tolkien lên màn ảnh rộng là một việc chứa rất nhiều rủi ro.
Chính vì cuốn tiểu thuyết quá dầy, nên bộ phim cũng phải tách làm ba phần để có thể mô tả kỹ thế giới mà Tolkien đã tưởng tượng ra. Nhưng cuối cùng, canh bạc của New Line và Peter Jackson đã mang lại thành công chưa từng có trong lịch sử điện ảnh. Sau ba năm, họ đã thu về tới 17 giải Oscar cùng hơn 1 tỷ $ lợi nhuận từ bán vé chỉ tính riêng tại thị trường Mỹ (gấp 3 lần vốn). The Lord of the Rings đã đánh dấu một bước ngoặt lớn cho thể loại phim thần thoại, sử thi.
Một trong những
điểm cốt lõi khiến cho phim thần thoại được chú ý đến vậy chính là chúng làm
thoả mãn trí tưởng tượng của nhiều tầng lớp khán giả. Với sự phát triển không ngừng của công nghệ máy tính, phần mềm đồ hoạ, phần mềm làm kỹ xảo, đã hỗ trợ đắc lực cho các nhà làm phim. Ngày nay, người ta có thể tạo ra những chú rồng khổng lồ khạc ra lửa, những bùa phép rực rỡ, những đạo quân khổng lồ, những thế giới kì bí mà muông thú, quái vật biết nói, đi đứng như con người. Đó chính là
điểm hấp dẫn người xem nhất của thể loại phim thần thoại.
Mặc dù trước ba phần Chúa nhẫn, điện ảnh đã có kha khá các tác phẩm thần thoại được làm ra, nhưng một phần vì kỹ xảo chưa phát triển, một phần vì kinh phí làm phim quá lớn, nên thể loại này chưa có những đột phá.
Sự thành công của Peter Jackson đã đưa phim thần thoại lên một tầm cao mới. Liên tiếp trong các năm tiếp theo, hàng loạt các tác phẩm có cùng đề tài đã được tung ra phục vụ cho trí tưởng tượng của khán giả.
Thiên trường thi đầu tiên phải nhắc đến tiếp theo chính là
The Chronicles of of Narnia: The Lion, the Witch and the Wardrobe được tung ra vào đúng dịp giáng sinh năm 2005. Vào thời điểm đó, khi mùa phim hè đã qua từ rất lâu, nên chỉ có rất ít các tác phẩm bom tấn ngoài rạp, trừ King Kong(lại của Peter Jackson). Do ít tính cạnh tranh, và nội dung của The Chronicles of of Narnia lại rất phù hợp cho cả gia đình trong ngày lễ, hãng Walt Disney đã
thu lại được một khoản lợi nhuận khổng lồ (250 triệu $ tại bắc Mỹ). Cùng với thành công của The Chronicles of of Narnia, sự ăn khách của hiện tượng Harry Potter đã cổ vũ cho phong trào chuyển thể các tiểu thuyết thần thoại ngày một lên cao.
Liên tiếp trong các năm
2006, 2007, một loạt tác phẩm hoành tráng đã được ra đời để đáp ứng nhu cầu của khán giả. Có thể kể tới
Eragon - Kỵ Sĩ Rồng - bộ phim chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của cậu bé Christopher Paolini; Beowulf - Ác quỷ lộng hành của đạo diễn Robert Zemeckis, Stardust - Ánh Sao Ma Thuật, The Seeker: The Dark is Rising - Quyền Lực Bóng Đêm và đặc biệt là The Golden Compass - Chiếc La Bàn Vàng.
Sau thành công không tưởng của The Lord of the Rings, hãng New Line Cinema nuôi tham vọng tạo nên một thiên sử thi kinh điển khác. Và bộ tiểu thuyết His Dark Materials, do nhà văn Philip Pullman sáng tác, đã được lựa chọn để chuyển thể thành kịch bản điện ảnh. Tuy nhiên, lần này hãng New Line đã thất bại nặng nề về doanh thu trong dự án The Golden Compass. Với kinh phí đầu tư khổng lồ lên tới 180 triệu $, các nhà sản xuất chỉ thu về có 70 triệu $, cùng giải Oscar kỹ xảo chẳng mấy quan trọng tại lễ trao giải lần thứ 80 đầu năm 2008 vừa qua. Giải thích cho điều này, có lẽ do The Golden Compass tăm tối và nặng nề hơn hẳn so với những tác phẩm cùng đề tài khác.

Chưa hết, chỉ trong vòng có 5 tháng đầu năm nay, chúng ta còn được chứng kiến tới 2 bộ phim thần thoạ nữa, đó là The Spiderwick Chronicles - Khu Rừng Thần Bí và The Chronicles of Narnia: Prince Caspian - Hoàng Tử Caspian. Dựa trên cuốn tiểu thuyết cùng tên của hai tác giả Tony DiTerlizzi và Holly Black, The Spiderwick Chronicles là tác phẩm giải trí rất đáng xem, không những cho đối tượng khán giả nhỏ tuổi mà cả gia đình đều có thể cùng thưởng thức. Trong khi đó, so với phần 1 của Narnia năm 2005, thì Prince Caspian bị cho là “người lớn” hơn nhưng dù vậy thì đây vẫn là 1 bộ phim không thể bỏ qua của mùa hè 2008.
Xu hướng phim thần thoại này liệu sẽ kéo dài đến bao giờ? Câu trả lời cuối cùng có lẽ phải đợi doanh thu của từng bộ phim mới biết được
Kenh 14